Column Binnenlands Bestuur dd 20 april 2007
Een rare mengeling, loon erbij maar veel banen weg bij de rijksoverheid. Om structureel 600 miljoen te besparen gaat het kabinet 753 miljoen ombuigen. Het verschil is bestemd voor uitstroommaatregelen. De taakstelling per organisatie is gedifferentieerd, in de veiligheidsketen en bij de Belastingdienst slechts 2.5%, bij staven en toezichthouders taakstellingen tot wel 20%, waaronder zelfs Raad van State en Algemene Rekenkamer. En het Parlement, leert een antwoordbriefje op de website van Ter Horst aan kamervoorzitter Verbeet na haar eerdere poging het parlement enigszins uit te zonderen. (edoch vermeldt het briefje ruimte voor een gesprek ‘a deux’). Toch is over de ambtenarenontslagen – anders dan bij bijvoorbeeld de dreigende ontslagen bij TNT-postbodes- geen spoeddebat aangevraagd, alle politieke partijen steunen dit.
Maar ook spreekt niemand bij het rijk over ‘loon voor werk’ oplossingen zoals bij TNT waarbij banenverlies wordt beperkt door gematigde CAO’s te sluiten. Integendeel, bekend werd een bijna-akkoord van ruim tien procent loonstijging voor de resterende rijksambtenaren. Volgens Fokke en Sukke ‘vond zelfs Wim Kok dat ambtenaren er wel erg veel op vooruit gaan’.
De timing van beide berichten was natuurlijk geen toeval, dat bestaat in Den Haag niet. De drieledige boodschap aan rijksambtenaren was : bezuinigingen zijn politiek onontkoombaar, maar de pil wordt verguld door een verleidelijk CAO-aanbod, er is voldoende budget voor soepele uitstroomregelingen en last but not least de in alle kranten afgedrukte voorzegging van afslankambtenaar Roel Bekkink dat er geen gedwongen ontslagen zullen vallen. Dat cocktailtrio moet alles soepeltjes doen verlopen.
Veel rijksorganisaties zijn immers ‘grijs’ met een hoge gemiddelde leeftijd. Zelfs zonder taakstelling zouden departementsorganisaties de komende jaren leeglopen, door regulier vertrek naar het bedrijfsleven, zeker in de hoogconjunctuur maar vooral door pensionering. Vrijwel geen rijksambtenaar wordt dus in persoon getroffen door de afslankoperatie, men behoudt het werk, krijgt eventueel een gunstige regeling of is redelijk herplaatsbaar mede dankzij de hoogconjunctuur. Slechts enkelen zullen via een kale wachtgeldregeling thuis komen. So far so good en geen reden voor stakingen, spoeddebatten of loon-voor-werk CAO’s, gewoon poencontracten.
Dus geen problemen? Jawel, er rest een dubbele opgave. Voor de rijkswerkgevers de opgave om de duizenden bestaande vacatures te bezetten. En dat is lastig nu het economisch goed gaat en ook de private sector schreeuwt om mensen. Paginagrote advertenties en de uitpuilende website www.werkenbijhetrijk.nl ten spijt, het is communicatief even lastig uit te leggen ; ‘kom bij ons werken, wij heffen 15000 banen op’. Of het rijk moet echt werken aan herplaatsing of herscholing van elders boventallige medewerkers. Maar daar zit voor de korte en langere termijn ook de tweede opgave.Werknemers en werkgevers hebben aantoonbaar te weinig geïnvesteerd in scholing of tijdige herscholing. Hippe traineeprojecten voor jong talent genoeg, peperdure MBA-opleidingen voor enkelen ook maar er zijn weinig serieuze ontwikkeltrajecten voor dertigers en veertigers -laat staan vijftigers- behalve rituele teamdagen en cursussen presenteren. Een kleine flexibele rijksdienst vergt verplichte functieroulatie op alle niveaus en substantiële investeringen in employability, ook van oudere werknemers. Kan dat ook worden vastgelegd in de CAO? Dat mag ten koste van wat loon gaan.
maandag, april 16, 2007
maandag, april 02, 2007
Recht, onrecht, budgetrecht
Column Binnnelands Bestuur dd 6 april 2006
Een klein uitgelekt briefje waar een wereld achter schuil gaat, zo kun je de brief van Kamervoorzitter Verbeet aan de ministers Bos en Ter Horst beschouwen. En er zijn veel kanttekeningen te plaatsen bij deze poging van ons parlement om invloed uit te oefenen op de mate waarin ook op haar eigen staven bezuinigd wordt.
Wat is er aan de hand? Sterk ingegeven door een analyse van de Haagse secretarissen-generaal bereidt het kabinet nu de besluitvorming voor hoe zo’n 750 miljoen kan worden bezuinigd op ambtenaren. Met een loonsom van zo’n €50.000 moeten circa 15.000 ambtenarenplaatsen worden geschrapt. Enkele honderden daarvan werken voor onze parlement, in de beveiliging, catering, drukkerij maar ook in onderzoeksafdelingen, als juristen of commissiegriffiers. Ze doen belangrijk werk, net zoals andere ambtenaren overigens. Een meerderheid in het parlement is er voor dat zo’n 15.000 ambtenarenplekken worden geschrapt en ook de hoofdlijn, meer schrappen in beleids- en staffuncties en minder in de uitvoering is onweersproken gebleven in de achterliggende debatten met het nieuwe kabinet.
Kan het zo zijn dat de Kamer de bezuiniging op zich billijkt maar zichzelf wil uitzonderen? Ja natuurlijk, daarom ook die brief van Verbeet.
Snijden haar argumenten ook hout en is het proces van brieven schrijven eigenlijk wel opportuun ? De Kamer voert aan dat een bezuiniging op haar ondersteunende diensten ‘een ingrijpende inbreuk vormt op het functioneren van de Tweede Kamer als staatsrechtelijk orgaan’. Als dat zo is, moeten dan ook andere organen worden ontzien, zoals Algemene Rekenkamer, Raad van State, Ombudsman, rechtsbanken en wie al niet tot de ‘staatsrechtelijke organen’ kan worden gerekend? En zijn ministeries niet ook staatsrechtelijke organen?
De Kamer zou volgens Verbeet verder zwaar worden getroffen omdat zij veel werkzaamheden niet heeft willen uitbesteden. Vraag : zou dat dan niet te overwegen zijn of hebben alle andere staatsrechtelijke organen die dit wel hebben gedaan doodzonden bedreven?
Tot slot meldt Verbeet dat de gemiddelde loonsom van kamermedewerkers veel lager is dan in andere organisaties. Als dat een argument is voor een lagere taakstelling, geldt dat dan ook voor andere organisaties met gemiddeld lagere lonen?
Kortom ; Financiën zien je komen met deze weinig creatieve argumenten.
Waarom stuurt Verbeet eigenlijk zo’n geheim briefje? Uiteindelijk keurt de Kamer toch alle begrotingen goed en kan ze ook via haar onvolprezen recht van amendement ‘ een deel van de bezuiniging op haar eigen personeel terugdraaien wanneer ze om politieke redenen vindt dat ze onevenredig wordt getroffen? Waarom nu al zo’n briefje? Toegegeven, het is een beetje raar dat de Kamer haar eigen begroting moet goedkeuren en zonodig kan wijzigen maar zo is dat nu eenmaal staatsrechtelijk geregeld. Dit briefje zal dan ook wel bedoeld zijn om niet dit najaar naar die ultieme remedie te hoeven grijpen, het openlijk en voor iedereen zichtbaar verhogen van de eigen begroting terwijl verdere in ieder ‘staatsrechtelijk orgaan’ wordt gesneden en duizenden banen verdwijnen. Maar goed, journalistiek speurwerk heeft dit nu voorkomen. Hoe dit afloopt? Ik heb er mijn idee bij, u ook?
Een klein uitgelekt briefje waar een wereld achter schuil gaat, zo kun je de brief van Kamervoorzitter Verbeet aan de ministers Bos en Ter Horst beschouwen. En er zijn veel kanttekeningen te plaatsen bij deze poging van ons parlement om invloed uit te oefenen op de mate waarin ook op haar eigen staven bezuinigd wordt.
Wat is er aan de hand? Sterk ingegeven door een analyse van de Haagse secretarissen-generaal bereidt het kabinet nu de besluitvorming voor hoe zo’n 750 miljoen kan worden bezuinigd op ambtenaren. Met een loonsom van zo’n €50.000 moeten circa 15.000 ambtenarenplaatsen worden geschrapt. Enkele honderden daarvan werken voor onze parlement, in de beveiliging, catering, drukkerij maar ook in onderzoeksafdelingen, als juristen of commissiegriffiers. Ze doen belangrijk werk, net zoals andere ambtenaren overigens. Een meerderheid in het parlement is er voor dat zo’n 15.000 ambtenarenplekken worden geschrapt en ook de hoofdlijn, meer schrappen in beleids- en staffuncties en minder in de uitvoering is onweersproken gebleven in de achterliggende debatten met het nieuwe kabinet.
Kan het zo zijn dat de Kamer de bezuiniging op zich billijkt maar zichzelf wil uitzonderen? Ja natuurlijk, daarom ook die brief van Verbeet.
Snijden haar argumenten ook hout en is het proces van brieven schrijven eigenlijk wel opportuun ? De Kamer voert aan dat een bezuiniging op haar ondersteunende diensten ‘een ingrijpende inbreuk vormt op het functioneren van de Tweede Kamer als staatsrechtelijk orgaan’. Als dat zo is, moeten dan ook andere organen worden ontzien, zoals Algemene Rekenkamer, Raad van State, Ombudsman, rechtsbanken en wie al niet tot de ‘staatsrechtelijke organen’ kan worden gerekend? En zijn ministeries niet ook staatsrechtelijke organen?
De Kamer zou volgens Verbeet verder zwaar worden getroffen omdat zij veel werkzaamheden niet heeft willen uitbesteden. Vraag : zou dat dan niet te overwegen zijn of hebben alle andere staatsrechtelijke organen die dit wel hebben gedaan doodzonden bedreven?
Tot slot meldt Verbeet dat de gemiddelde loonsom van kamermedewerkers veel lager is dan in andere organisaties. Als dat een argument is voor een lagere taakstelling, geldt dat dan ook voor andere organisaties met gemiddeld lagere lonen?
Kortom ; Financiën zien je komen met deze weinig creatieve argumenten.
Waarom stuurt Verbeet eigenlijk zo’n geheim briefje? Uiteindelijk keurt de Kamer toch alle begrotingen goed en kan ze ook via haar onvolprezen recht van amendement ‘ een deel van de bezuiniging op haar eigen personeel terugdraaien wanneer ze om politieke redenen vindt dat ze onevenredig wordt getroffen? Waarom nu al zo’n briefje? Toegegeven, het is een beetje raar dat de Kamer haar eigen begroting moet goedkeuren en zonodig kan wijzigen maar zo is dat nu eenmaal staatsrechtelijk geregeld. Dit briefje zal dan ook wel bedoeld zijn om niet dit najaar naar die ultieme remedie te hoeven grijpen, het openlijk en voor iedereen zichtbaar verhogen van de eigen begroting terwijl verdere in ieder ‘staatsrechtelijk orgaan’ wordt gesneden en duizenden banen verdwijnen. Maar goed, journalistiek speurwerk heeft dit nu voorkomen. Hoe dit afloopt? Ik heb er mijn idee bij, u ook?
Abonneren op:
Posts (Atom)