Recensie in Tijdschrift BinnenBerijk oktober 2008
HRM is een lastig vak, want iedereen ‘heeft er verstand van’. Het is eigenlijk net als met leiderschap. Iedereen vindt er iets van. Maar vindt eens een ordelijk, met onderzoek onderbouwd boek over de effectiviteit van leiderschapsstijlen. Die zijn veel schaarser.
‘Bedrijfskundige aspecten van HRM’ is de titel van een belangwekkend HRM-boek dat eerder dit jaar onder redactie van Frits Kluijtmans bij Noordhoff is verschenen. Het boek behandelt een aantal goede vragen. Bijvoorbeeld: we kunnen vaststellen wat HRM-activiteiten kosten, maar wat levert het op?
De auteurs leggen als antwoord op deze vraag een goed onderbouwde relatie tussen HRM-activiteiten (selectie, training, coaching), HRM-uitkomsten (tevredenheid, motivatie, loyaliteit) en organisatieprestaties (klanttevredenheid, productiviteit, resultaat). Sommige aangehaalde onderzoekers gaan in hun beweringen zelfs zo ver dat ze een financiële relatie leggen tussen de groei van de HRM-uitgaven en de ontwikkeling van de omzet of de winst per medewerker.
Maar de boekauteurs zijn fair genoeg om dit soort bevindingen wat te relativeren. Zo kan een vastgestelde relatie tussen HRM-uitgaven per medewerker en omzet twee zaken indiceren. Ofwel veel HRM-uitgaven helpen de organisatie daadwerkelijk beter te presteren. Ofwel goed presterende organisaties geven veel geld uit aan HRM.
Op deze wijze komen in het boek een veelheid aan onderwerpen aan de orde. Te denken valt bijvoorbeeld aan hele praktische vragen, zoals wat - op basis van de transactiekostentheorie van Williamson - de mogelijke beslisregels zijn wanneer je beter iemand voor een taak tijdelijk kan inhuren of juist vast in dienst kan nemen. Maar ook meer strategische vragen, bijvoorbeeld hoe de HR-functie verschillende posities kan innemen afhankelijk van het stadium van ontwikkeling van de organisatie. En actuele vragen als hoe HR bij kan dragen aan de branding van het ‘merk’.
Wie dit boek leest, zal een pijnlijke kloof vaststellen tussen de potentie van de HR-professie - zoals die uit het boek naar voren komt - en de dagelijkse realiteit. De elf hoofdstukken van dit boek bieden echter veel inspiratie en concrete aanknopingspunten voor de praktijk. Als in een volgende druk nog iets meer inspirerende cases voorkomen - zonder dat casuïstiek de grondigheid van de hoofdstukken teniet doet - en er iets meer oog is voor specifieke opgaven in not-for-profit organisaties en overheid, is er nog meer reden het boek te benutten.
