Gouden kansen?

Column Binnenlands Bestuur dd 25 december 2009
De Groene Amsterdammer verschijnt deze week in de dikste uitvoering ooit, vertellen hoofdredacteur en uitgever trots in het voorwoord. Even later blijkt dat het eindejaarsnummer, twee keer zo dik als normaal lus vier extra bladzijden, voor drie weken geldt. Abonnees krijgen dus een exemplaar minder dan gewoonlijk. Laten we zeggen, twee procent minder waar voor hun geld. Ook ooit linkse rakkers hebben tegenwoordig de trucs van de markt ontdekt.
Die extra bladzijden blijken bij nadere bestudering ook nog vooral ouderwetse ronkende advertenties van grote financiële instellingen te zijn, die blijkbaar via dit dubbeldikke nummer hopen de lezers te verleiden tot beleggingen. Bijvoorbeeld beleggingsfonds Obam, Rabobank en anderen adverteren paginagroot.
De meest opmerkelijke advertentie is van een vrijwel nieuwe, onbekende instelling, 'De gouden eeuw'. Ze opent met : 'Juist in deze tijden is uw vermogen goud waard'. Na een plaatje van goudstaven in een kluis en een tekst over de kansen van goud staat heel klein onder de advertentie : 'De Gouden eeuw B.V. is niet vergunningplichtig op grond van de Wet op het financieel toezicht en staat niet onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten'.
Alsof er geen bankencrisis is geweest, alsof burgers en overheden de laatste 16 maanden niet langs de financiële afgrond zijn gegaan, alsof er geen Icesave, Lehmanbrothers, Fortisdebacle, DSB-ineenstorting en meer achter de rug zijn. De Groene laat deze nieuwe goudzoeker paginagroot adverteren, zonder dat DNB of AFM iets van controle uitoefenen.
Vreemd? Enerzijds wel, maar er is ook aan ander bejegening mogelijk. Stonden beleggingen en zelfs spaargeld dan in de afgelopen jaren wel veilig bij de gefailleerde Icesave en DSB of de bijna omgevallen ABNAMRO, Fortis, ING, Aegon, SNS, NIBC of al die anderen die wel onder toezicht stonden van de overheid en al haar toezichthouders? Ik denk dat veel mensen niet meer durven te vertrouwen op de effectiviteit van toezicht. Zeker nu de afgelopen weken en maanden de instituten onderling elkaar de zwarte Piet toespelen. Want de Algemene Rekenkamer laakt de wijze waarop de Nederlandse Bank haar (dubbel)rol vervult van toezichthouder en Centrale Bank. De Tweede Kamer gispt Eurocommissaris Kroes die Bos de duimschroeven aandraaide bij de losmaking en verkoop van de HBU. Het ministerie van Financiën is ontevreden over de wijze waarop raden van commissarissen van banken hun rol hebben vervuld. Evenzo de rol van de accountantskantoren, ze stonden erbij en keken ernaar. De media bekritiseren de Autoriteit Financiële markten over de wijze waarop ze controle uitoefent bij vergunningplichtge instellingen. Het nieuws blijft maar komen via boeken en rapporten van commissies, parlementaire onderzoeken en rechters die zich buigen zich over de wanorde in onze financiële instituties en de wijze waarop het toezicht is opgezet, ingericht en werkt.
Misschien maakt het dan ook niet meer uit dat de Groene een advertentie opneemt van een financiële instelling waar verder niemand op let. Straks blijkt eind 2010 dat juist dit fonds de inleggers welvarend maakt. Als u er al zin in krijgt, de minimale inleg is € 75.000, lees wel de prospectus van 74 bladzijden.